Een zondagmiddag en –avond met een lezing, films, muziek en een Braziliaanse BBQ bij Impakt. Op 20 mei worden Braziliaanse mythes onder de loep genomen in een programma samengesteld door kunstenaar Joris Lindhout en curator Maaike Gouwenberg, die in Brazilië onderzoek deden naar de invloed van Gothic Literature. In aanloop naar het Impakt Festival 2012, met als thema ‘No More Westerns’, laten zij in dit event zien hoe vroege verhalen de basis vormen voor een nationale identiteit en het culturele kannibalisme in het Brazilië van vandaag. Aanvang 16:00, kosten €7,50(incl. bbq).

Hoe komt Brazilië aan haar imago van exotische gebruiken en primitief geweld? Joris Lindhout en Maaike Gouwenberg presenteren in Cannibalizing Cannibal Myth een inleiding op deze complexe thematiek, ondersteund met filmfragmenten, beeldmateriaal en een tweetal films.

In dit programma staat centraal hoe de mythes die de eerste kolonialisten over Brazilië creëerden hun plaats vonden in de moderne tijd. Zoals de Duitser Hans Staden, die in de zestiende eeuw een kannibalenstam ontvluchtte en in zijn dagboek beschreef hoe de Tupi indianen hun vijanden opaten om zo in het bezit te komen van hun krachten. Zijn boek vormde later de blauwdruk voor obscure cultcinema-klassiekers als Cannibal Holocaust.

In de 20e eeuw wisten Braziliaanse auteurs als Mario de Andrade de door buitenstaanders gecreëerde mythes op een strategische manier in te zetten, in een zoektocht naar nationale identiteit. Cultureel kannibalisme, ‘antropofagia’, dient in Andrades boek Macunaíma als positieve metafoor voor het vermengen van culturen. Kort gesteld: in de voetsporen van de mensenetende Tupi indianen moesten de uiteenlopende aanwezige culturen elkaar verteren om Brazilië tot een sterkere natie te maken.

De donkerdere kanten van het land worden verbeeld door de Braziliaanse versie van Frankenstein: Zé do Caixão. Deze mythologische figuur, een gewelddadige Nietzschiaanse begrafenisondernemer met een grove hekel aan godsdienst, kreeg onder andere gestalte in de film À Meia-Noite Levarei Sua Alma van José Mojica Marins.

De huidige Braziliaanse artists in residence van Impakt Works, maken als “Leandro Nerefuh en Caetano Eh Macumba” speciaal voor de gelegenheid een Macumba soundtrack met ontregelende Afro-Braziliaanse beats. Daarnaast wordt gezorgd voor een toepasselijke BBQ en traditionele Braziliaanse snacks. Als afsluiting van deze zondagavond zal de iconische verfilming van Macunaíma van Joaquim Pedro de Andrade (1969) worden vertoond.

Joris Lindhout werkt als onafhankelijk kunstenaar bij het door hem opgezette Grok Projects en is momenteel bezig met de oprichting van het ‘Departement voor Misdaad, Mythe en Monstruositeit’. Maaike Gouwenberg werkt als curator bij W139, De Zaak MG en is directeur van A.P.E. (art projects era). Op hun blog Gótico Brasileiro is meer te lezen over het onderzoek wat zij uitvoerden in São Paulo.

In een historische uiteenzetting komen natuurlijk de mythes voorbij die de eerste kolonialisten in Brazilië creëerden en hoe deze verankerd zijn in onze tijd. Zoals de Duitser Hans Staden, die in de zestiende eeuw een kannibalenstam ontvluchtte en er een boek over schreef dat later de blauwdruk vormde voor obscure cultcinema-klassiekers als ‘Cannibal Holocaust’. Ook wordt bekeken hoe Theodor Roosevelt de piranha tot een beruchte vis maakte, en waarom Brazilië vooral gezien wordt als het land van zon, carnaval en tanga’s.

De manieren waarop Brazilianen de mythes zelf zijn gaan hergebruiken in een zoektocht naar nationale identiteit komen ook aan bod. In het invloedrijke boek ‘Macunaíma’ van Mario de Andrade (1928) dient menseneterij, antropofagia, als positieve metafoor voor het vermengen van culturen. Via de Braziliaanse versie van Frankenstein genaamd ‘Zé do Caixão’, gaat het programma verder terug in de tijd naar de negentiende-eeuwse boeken ‘Iracema’ en ‘O Guarani’ van José de Alencar, en worden de duistere kanten van het carnaval en het dagelijks leven blootgelegd door de ogen van schrijver Nelson Rodrigues. Verder zal een korte film van Werner Herzog over indianen in de Amazone worden vertoond. Na een pauze met Braziliaanse snacks en een toepasselijke BBQ, zullen we de verfilming zien van Macunaíma (1969).

Ideas Waiting To Happen brengt creatieve en technische professionals samen om nieuwe toepassingen voor nieuwe technologiën te vinden. Deelname en diner gratis. Het beste idee wordt beloond met cash, publiciteit en technische ondersteuning.

Welke rol spelen 3D printen, nano, LED en flexible electronics straks in ons dagelijks leven? Wetenschappers presenteren de laatste mogelijkheden, ontwerpers tonen inspirerende projecten, filosofen schetsen scenario’s die we willen uitvoeren of juist vermijden. Na al deze input en een heerlijk diner, gaan we aan de slag! In onze brainstorm bedenken nieuwe ideeen voor deze nieuwe mogelijkheden.

Wie helemaal voor zijn idee wil gaan, pitcht het op de laatste dag en wint hopelijk cash (max € 5.000), technische hulp (t.w.v € 2.500) en deelname aan GOGBOT en de Nacht Van Kunst & Wetenschap.

Elk van de vier dagen heeft zijn eigen thema:
Nano (2 mei, 15:00 – 23:00)
LED en flexible electronics (9 mei , 15:00 – 23:00 )
3D fabricage (16 mei , 15:00 – 23:00 ),
Pitchen en prijzen (23 mei, tijd en plaats n.t.b.)

Schrijf je hier in voor de dag(en) die je wil: www.ideaswaitingtohappen.nl

De Amerikaanse beeldcultuur is dominant en overheerst de culturele productie en het medialandschap in andere delen van de wereld. Dit is een algemeen gevestigde aanname en veel van ons denken is hierop gebaseerd. En dit met goede redenen. De invloed van Hollywood heeft er voor gezorgd dat generaties op alle continenten denken in beelden en archetypes en communiceren op een manier die sterk is beïnvloed door de Amerikaanse beeldindustrie. Ook op het internet, het platform dat de filmindustrie inmiddels voorbij is gestreefd en waar het gaat om de invloed op ons denken en onze beeldvorming, domineren Amerikaanse spelers, waarbij het epicentrum zich van Hollywood naar Silicon Valley verplaatst heeft. We zien de westerse media-industrie als belangrijkste en dominante speler. In de kunst en in de alternatieve culturele productie richten wij ons op het bieden van tegenwicht aan deze mainstream tendensen.

De Japanse media-industrie had vijftig jaar geleden geen betekenis buiten de eigen landsgrenzen. Maar sinds dertig jaar, nadat Japan in economisch opzicht een belangrijke speler is geworden, is er sprake van een toenemende invloed en een export van Japanse mediacultuur. Waar het zich eerst een cultniveau manifesteerde (Godzilla en Anime), is er nu steeds meer sprake van invloed op de mainstream westerse cultuur in de vorm van bijvoorbeeld de verkoop van Game Shows en TV formats. Ook doet deze invloed zich gelden in andere landen, zoals China en Latijns-Amerika. De culturele invloed volgt hierbij de groei van Japan als economische supermacht.

Snel opkomende supermachten als onder andere China, India en Brazilië eisen hun plaats op het wereldtoneel en sinds de economische crisis van 2008 wordt het nieuws gedomineerd door berichten over het verval van de westerse economieën, de EU is in crisis en de VS viel van zijn triple A voetstuk.

Waar we misschien langzaam gewend raken aan het idee dat de Europese en Amerikaanse economieën in de toekomst een secundaire rol gaan spelen, beseffen nog maar weinigen dat, als gevolg hiervan, de wereld ook snel in cultureel opzicht zal veranderen. De media-industrie van de nieuwe economieën zal een sterke stempel drukken op ons medialandschap. Waar we altijd gewend waren aan de dominante positie van de westerse media-industrie en daar met alternatieven een tegenwicht aanboden en pluriformiteit in probeerden aan te brengen, zullen we in de komende decennia te maken krijgen met een medialandschap met onmiskenbare invloeden van de nieuwe economische supermachten. Misschien worden de rollen zelfs omgedraaid en mogen we hopen dat overheden en charitatieve instellingen in de nieuwe economieën ondersteuningsprogramma’s opstarten gericht op westerse kunst.

Welke nieuwe iconen, symbolen, pictogrammen, paradigma’s en genres komen boven drijven in deze maalstroom? Hoe zal dit nieuwe globale medialandschap eruitzien? Hoe zal het onze toekomstige samenleving beïnvloeden? Welke positie kan kunst innemen binnen deze ontwikkeling? Kan kunst ook in dit nieuwe landschap blijven zorgen voor alternatieven en pluriformiteit? Hoe kan kunst overleven binnen de nieuwe economische machtsverhoudingen?

Met No More Westerns zal Impakt in 2012 een blik werpen op het toekomstige medialandschap in de verschillende wereldculturen en de invloed die geopolitieke ontwikkelingen hierop hebben. Aan de hand van brutale extrapolaties, historische analyses, harmonische idealen en angstvisioenen en met bijdragen van correspondenten en deskundigen uit alle windstreken zal Impakt analyses aanbieden die misschien niet altijd wetenschappelijk accuraat zijn, maar wel tot denken aanzetten.

We kijken momenteel uit naar sterke curatoriële voorstellen voor het samenstellen van Impakt Festival 2012. Lees meer over de Call for Curator(s)  – deadline: 11 june.

curatoriële