• Impakt festival 2011

    THE RIGHT TO KNOW

    2 t/m 6 november, 2011 in Utrecht

    We leven in een informatiemaatschappij waar data handelswaar zijn en gegevens steeds massaler opgeslagen en verspreid worden. Maar hoeveel moeten en willen we weten? En wat mogen anderen van ons weten? Waar is volledige transparantie noodzakelijk en wanneer is het beter om gegevens niet of slechts beperkt toegankelijk te maken? Hoe verhouden privacy, efficiency en veiligheid zich tot elkaar in deze kwestie?

    Deze vragen die de kern van onze huidige informatiesamenleving raken, staan centraal in het Impakt Festival 2011. Met lezingen, presentaties, filmprogramma’s, concerten en workshops belicht het festival diverse aspecten van de discussie en de vaak strijdige belangen van de vele betrokken partijen.

    Het debat over de beschikbaarheid van data en het recht om gegevens af te schermen is niet nieuw, ze wordt in feite al enkele decennia in verschillende vormen gevoerd. Maar met de komst van het internet en de steeds geavanceerdere computertechnologieën kreeg het vraagstuk een steeds grotere urgentie. De discussie is inmiddels onderdeel van het dagelijks leven van ons allemaal en vormt een ware evenwichtsoefening tussen overheden, burgers, producenten en gebruikers.

    In de jaren tachtig en negentig van de vorige eeuw waren surveillance, camerabewaking en privacy de begrippen die de discussie domineerden. In het eerste decennium van de 21e eeuw verschoof het debat meer richting de toekomst van intellectueel eigendom en concentreerde het zich op de controverse tussen de entertainmentindustrie en piraterij.

    Recent staan Wikileaks en de rol van social media binnen democratiseringsprocessen centraal in het publieke debat. De Wikileaks publicaties van geheime diplomatieke, militaire en politieke documenten hebben veel belangrijke gegevens naar buiten gebracht. Maar ze deden ook de vraag rijzen of het wenselijk is een volledig transparante overheid te hebben zonder geheimen. Social media spelen een belangrijke rol in de Arabische lente maar ze bieden repressieve regimes tegelijkertijd de mogelijkheid om dissidente geluiden te monitoren en beïnvloeden. Over de rol van het internet binnen democratiseringsprocessen wordt door critici dan ook heel verschillend gedacht.

    Maar WikiLeaks en de Arabische lente zijn slechts twee voorbeelden die het belang van deze discussie onderstrepen. Eigenlijk gaat er geen dag voorbij of er is wel een nieuwsbericht dat aan de kwestie raakt. Denk daarbij aan typisch Nederlandse issues zoals het Elektronisch Patientendosier en het hacken van de beveiligingscertificaten van DigiNotar maar ook aan meer internationaal spelende zaken zoals het auteurs- en gebruiksrecht binnen sociale netwerksites, netneutraliteit en Deep Package Inspection waarmee telefoon- en internetproviders zich inzicht verschaffen in ons data-verkeer.

    Minder voor de hand liggend misschien, maar daarom niet minder ingrijpend is de patentering en commercialisering van de resultaten van wetenschappelijk onderzoek door bijvoorbeeld de farmaceutische en agrarische industrie. Essentiële informatie over het menselijk DNA en levensreddende medicijnen is handelswaar geworden en resistente genetisch gemodificeerde gewassen vallen onder een merkrecht. Het algemeen belang zou misschien beter gediend zijn met een vrije en onbeperkte toegang tot deze informatie, maar daarmee verdwijnen ook belangrijke prikkels voor innovatie.

    De complexiteit van het vraagstuk laat zien dat uiterste posities in deze discussie onhoudbaar zijn. Noch radicale openheid, noch uiterste geheimhouding is wenselijk. De grote spanning lijkt dus in de middenpositie te zitten. Dit is de grote speelruimte die het festival zal verkennen.

    Het Impakt Festival 2011 duikt in alle dilemma’s die zo eigen zijn aan onze moderne data maatschappij. Met samenzweringen en cover-ups, digitale dissidenten en verboden videos, data-journalistiek en angstmanagement, kleine lettertjes en grote geheimen.

    Kom, want je kan nu niet meer zeggen dat je er niets van wist.

    Blijf op de hoogte van de programmering, of duik iedere week de diepte in met onze The Right to Know blog. Volg Impakt Festival 2011: The Right to Know op Facebook of Twitter.